De Tiense Suikerraffinaderij zet een nieuwe stap in duurzame industriële innovatie met de introductie van een unieke industriële warmtepomp, een primeur in Europa. Op 19 februari 2025 wordt deze baanbrekende technologie officieel in gebruik genomen. Met een thermische capaciteit van 4 megawatt kan het systeem lucht en water verwarmen tot 140°C, waardoor industriële restwarmte die anders verloren zou gaan, efficiënt wordt hergebruikt in het productieproces. Dit verhoogt de energie-efficiëntie van de fabriek in Tienen en bevordert de circulaire economie door de teruggewonnen energie opnieuw te integreren in het productieproces. De warmtepomp maakt deel uit van het Europese SPIRIT-project en vormt een belangrijke stap in de verduurzaming van de suikerproductie.
De Tiense Suikerraffinaderij zet een nieuwe stap in duurzame industriële innovatie met de introductie van een unieke industriële warmtepomp, een primeur in Europa. Op 19 februari 2025 wordt deze baanbrekende technologie officieel in gebruik genomen. Met een thermische capaciteit van 4 megawatt kan het systeem lucht en water verwarmen tot 140°C, waardoor industriële restwarmte die anders verloren zou gaan, efficiënt wordt hergebruikt in het productieproces. Dit verhoogt de energie-efficiëntie van de fabriek in Tienen en bevordert de circulaire economie door de teruggewonnen energie opnieuw te integreren in het productieproces. De warmtepomp maakt deel uit van het Europese SPIRIT-project en vormt een belangrijke stap in de verduurzaming van de suikerproductie.
Begeleid bezoek en officiële inhuldiging in aanwezigheid van Matthias Diependaele
De officiële inhuldiging van de warmtepomp vindt plaats op 19 februari 2025 in aanwezigheid van Matthias Diependaele, Minister-president van de Vlaamse Regering en Vlaams minister van Economie, Innovatie en Industrie, Buitenlandse Zaken, Digitalisering en Facilitair Management. Vanaf 16u30 zullen er begeleide rondleidingen plaatsvinden langs andere duurzaamheidsinitiatieven van de Tiense Suikerraffinaderij, zoals de state-of-the-art diffusietoren, de modernisering van het ketelhuis en de opwaardering van biogas tot biomethaan. Na de rondleidingen volgt het officiële gedeelte, met toespraken ter markering van de ingebruikname van de warmtepomp.
Hoge temperatuur warmtepomp: een doorbraak in industriële warmtebehandeling
De technologie achter de warmtepomp is ontwikkeld door GEA, een gerenommeerde fabrikant van industriële machines en installaties. De GEA Hoge temperatuur warmtepomp maakt het mogelijk om industriële restwarmte naar temperaturen van 135 tot 160°C te brengen – een aanzienlijke vooruitgang ten opzichte van traditionele warmtepompen, die meestal beperkt blijven tot 95°C.
Hierdoor kan de Tiense Suikerraffinaderij restwarmte uit het productieproces efficiënt hergebruiken en een belangrijke stap zetten in de decarbonisatie van de suikerraffinage. De warmtepomp levert een COP (coëfficiënt van prestatie) tussen de 3,0 en 5,0. Dit betekent dat de warmtepomp drie tot vijf keer zoveel warmte produceert als de elektrische energie die ze verbruikt, wat resulteert in een aanzienlijke energiebesparing.
Impact op de fabriek en energie-efficiëntie
De installatie van de warmtepomp vermindert de afhankelijkheid van fossiele energiebronnen en verhoogt de energie-efficiëntie van de fabriek. Het systeem gebruikt vacuümdamp uit de verdampingsinstallatie, die normaal tussen 75°C en 92°C bedraagt, als warmtebron en genereert hiermee stoom van ongeveer 138°C. Deze stoom wordt vervolgens ingezet om suiker te concentreren in de verdampers. De warmtepomp dekt 5 procent van de totale energiebehoefte van de fabriek. De technologie zal naar verwachting de CO₂-uitstoot jaarlijks met 3000 à 3500 ton verminderen, wat de energiekosten van de fabriek aanzienlijk verlaagt. Door energieverliezen te minimaliseren en de circulaire economie te versterken, levert de warmtepomp een substantiële bijdrage aan de duurzaamheidsinspanningen van het bedrijf.
Jan Ingels, Directeur Fabrieken bij de Tiense Suikerraffinaderij, benadrukt: “De installatie van deze warmtepomp is een belangrijke stap richting onze ambitie om onze CO2-uitstoot tegen 2050 tot nul te reduceren. Het project onderstreept onze inzet voor duurzaamheid en is een strategische investering in een groene toekomst voor ons bedrijf en onze gemeenschappen.”
Samenwerking in het Europese SPIRIT-project
De warmtepomp in Tienen maakt deel uit van het EU-gesubsidieerde SPIRIT-project, dat gericht is op de promotie van industriële warmtepompen in Europa. In totaal werden drie demoprojecten geselecteerd: de Tiense Suikerraffinaderij (voedingssector, België), een Noors garnalenverwerkingsbedrijf en een Tsjechische papierfabriek.
Het project kwam tot stand dankzij een samenwerking tussen vooraanstaande Europese kennis- en industriële partners. Naast GEA als fabrikant van de warmtepomp, werkten ook TNO (Nederlandse Organisatie voor Toegepast Natuurwetenschappelijk Onderzoek), het Deens Technologisch Instituut en het engineeringteam van Südzucker samen aan de ontwikkeling. Dankzij deze multidisciplinaire samenwerking kon een innovatieve oplossing worden gerealiseerd die niet alleen de energiebehoeften van de Tiense Suikerraffinaderij ondersteunt, maar ook een voorbeeld stelt voor andere industriële toepassingen in Europa.
Matthias Diependaele, Minister-president van de Vlaamse Regering, benadrukt: “De agro-voedingssector is één van de strategische sectoren van onze Vlaamse economie. Dergelijke investeringen versterken niet alleen de verankering van de voedingsindustrie in Vlaanderen, maar tonen ook een duidelijke lange termijnvisie op decarbonisatie en energie-efficiëntie van de Tiense Suikerraffinaderij waarbij het evenwicht tussen economie en ecologie behouden blijft. Door te investeren in geavanceerde technologieën zoals deze hoge temperatuur warmtepomp, behoort het bedrijf nu tot de wereldwijde pioniers. Daar mogen we in Vlaanderen best trots op zijn.”
De warmtepomp past perfect binnen de duurzaamheidsdoelstellingen van de EU om de industriële sector te vergroenen en draagt bij aan de klimaatdoelen. De Tiense Suikerraffinaderij speelt hierin een voortrekkersrol binnen de voedingssector.
Duurzaamheid als strategische pijler
De installatie van de warmtepomp sluit aan bij de bredere duurzaamheidsstrategie van de Tiense Suikerraffinaderij en is een belangrijk onderdeel van de CO2-reductieambities van de Südzucker-groep. Duurzaamheid vormt een essentiële pijler binnen de bedrijfsvoering, van landbouw tot eindklant.
Het project met de industriële warmtepomp is slechts één van de vele stappen richting een meer circulaire en energie-efficiënte productie. Om deze innovatieve technologieën verder te ontwikkelen en implementeren, is samenwerking met bedrijven, overheids- en kennisinstellingen van cruciaal belang. De Tiense Suikerraffinaderij en haar moedermaatschappij Südzucker blijven investeren in duurzame initiatieven en zetten zich actief in om de ecologische voetafdruk te verkleinen en hun rol als koploper in de voedingssector te versterken.
Hans-Peter Gai, Chief Operating Officer van Südzucker, voegt hieraan toe: “Südzucker Group is de eerste Europese suikerproducent met de door Science Based Target Initiative (SBTi) gecertificeerde emissiereductiedoelstellingen. Om onze ambitieuze doelstellingen te bereiken, hebben we innovatieve technologieën nodig die ons in staat stellen om onze emissies te hergebruiken en onze concurrentiepositie te versterken. De warmtepomp in Tienen – tot nu toe de grootste in onze groep – is een fantastisch voorbeeld hiervan.”